Grenzen trekken

Aan het bestaan van de grens tussen Nederland en België dankt het Grenspark zijn naam. Misschien is de grens ook wel een reden, dat er zo’n groot gebied betrekkelijk ongerept nog in de sterk verstedelijkte omgeving ligt. Bij de grens woon je immers al snel in een uithoek, ver weg van de bestuurs- en machtscentra. Konden er daarom zulke grote landgoederen ontstaan en behouden blijven?

De grens bood al eeuwen kansen en bedreigingen. Zo konden de Joden in Antwerpen niet over eeuwigdurende grafrechten beschikken en werden er net over de grens Joodse begraafplaatsen aangelegd. Stropers en smokkelaars benutten de grens om hun buit te verschalken of een slaatje te slaan uit prijsverschillen.

Natuur heeft zich nimmer aan grenzen gestoord. Maar de instrumenten, die mensen benutten om de natuur veilig te stellen en te ontwikkelen, verschillen wel degelijk. De wetten en regels zijn anders, de cultuur verschilt, de doelen zijn soms anders. Daarmee wordt de grens een barričre. Nee, niet fysiek. In een natuurgebied zie je de grens niet eens. Daar zorgt moeder natuur wel voor. Die stelt immers haar eigen grenzen.

Regels en wetten kunnen wél een barričre vormen, als je het hebt over het beheer van grote oppervlakten voor “rode lijstsoorten”, over het realiseren van goede biotopen voor bedreigde dier- en plantensoorten, of een gezamenlijke aanpak van het waterbeheer.

Dan is er een Grenspark nodig. Dat de belemmeringen omzet in kansen, en de bedreigingen in successen. Dat letterlijk en figuurlijk grenzen verlegt. Een park, dat de natuur niet opsluit binnen grenzen, maar juist de natuur nieuwe kansen en ruimte biedt.

En zelfs de grenzen van het Grenspark liggen niet voor eeuwig vast. Het Grenspark wil openingen maken, verbindingen leggen, relaties aanknopen met de Ecologische Hoofd Structuur (in Nederland) en het Vlaams Ecologisch netwerk. Ten dienste van de natuur en de mensen.